Η Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή (ΙΨΔ) αποτελεί μία από τις πιο διαβρωτικές μορφές ψυχικής δυσφορίας, καθώς εγκλωβίζει το άτομο σε έναν φαύλο κύκλο σκέψεων και πράξεων που λειτουργούν ανακουφιστικά, μόνο προσωρινά. Ήπια ψυχαναγκαστικά και καταναγκαστικά συμπτώματα είναι συνηθισμένα στο γενικό πληθυσμό. Στην ΙΨΔ, οι ψυχαναγκασμοί-ιδεοληψίες είναι
επίμονοι, επαναλαμβανόμενοι και συχνά αφορούν θέματα ταμπού.

Το άτομο προσπαθεί να αγνοήσει ή διώξει αυτές τις σκέψεις ή να τις εξουδετερώσει με κάποια
άλλη σκέψη ή πράξη. Οι ψυχαναγκασμοί και οι ιδεοληψίες δεν είναι απλώς “περίεργες συνήθειες”, αλλά βαθιά ριζωμένες άμυνες απέναντι σε εσωτερικές συγκρούσεις, άγχη και τραύματα.Η εμπειρία της ΙΨΔ είναι να νιώθεις ότι δεν έχεις κανέναν έλεγχο στο μυαλό σου. Όταν δεν θεωρείς τον εαυτό σου ξεχωριστό από το μυαλό σου, ίσως νιώθεις ότι κάνεις ό,τι κάνει το μυαλό σου. Αυτό σημαίνει ότι δεν καλείσαι απλώς να διαχειριστείς την παρουσία των σκέψεων που εισβάλλουν μαζί με την ΙΨΔ σου, αλλά ταυτοχρόνως αναλαμβάνεις την προσωπική ευθύνη για το πόσο φρικτές φαίνονται.

Η εμπειρία της ΙΨΔ είναι να νιώθεις ότι δεν έχεις κανέναν έλεγχο στο μυαλό σου. Όταν δεν θεωρείς τον εαυτό σου ξεχωριστό από το μυαλό σου, ίσως νιώθεις ότι κάνεις ό,τι κάνει το μυαλό σου. Αυτό σημαίνει ότι δεν καλείσαι απλώς να διαχειριστείς την παρουσία των σκέψεων που εισβάλλουν μαζί με την ΙΨΔ σου, αλλά ταυτοχρόνως αναλαμβάνεις την προσωπική ευθύνη για το πόσο φρικτές φαίνονται.

Η οπτική της Σωματικής Ψυχοθεραπείας για την Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή

Η οπτική της Σωματικής ψυχοθεραπείας και όχι μόνο αυτή, αλλά και σύγχρονες μελέτες, αναγνωρίζουν το σώμα και την εμπλοκή του. Τα συμπτώματα της ΙΨΔ μπορεί να παρουσιάσουν επιδείνωση στις ακόλουθες περιστάσεις:

» Αν είσαι γυναίκα, στη διάρκεια του κύκλου σου.

» Όταν βιώνεις μια μεγάλη αλλαγή στη ζωή σου, ακόμη και θετική.

» Όταν αντιμετωπίζεις κάποια τραυματική εμπειρία.

» Όταν βρίσκεσαι σε στρεσογόνες καταστάσεις.

» Όταν καταναλώνεις μεγάλη ποσότητα αλκοόλ ή άλλες ουσίες.

» Όταν αλλάζεις περιβάλλον για κάποιο ταξίδι. » Όταν η σωματική σου κατάσταση είναι επιβαρυμένη από κάποια ασθένεια

Τα συμπτώματα παρουσιάζουν διακυμάνσεις και γίνονται εντονότερα όταν υπάρχει άγχος.
50-70% των ατόμων τα συμπτώματα εμφανίζονται μετά από κάποιο στρεσογόνο συμβάν.
Συνήθως παρουσιάζεται στην παιδική ηλικία ή στην εφηβεία και εξελίσσεται σταδιακά.

Η οπτική της Σωματικής Ψυχοθεραπείας για την Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή

Το άτομο συχνά αναγνωρίζει ότι η συμπεριφορά του είναι υπερβολική ή παράλογη.Η προλεκτική περίοδος — η εποχή που το παιδί δεν έχει ακόμα αποκτήσει γλωσσικές δυνατότητες — αφήνει ισχυρά αποτυπώματα στο σωματικό πεδίο. Σε πολλές περιπτώσεις, η έναρξη των ψυχαναγκαστικών συμπτωμάτων σχετίζεται με την αδυναμία έκφρασης ή ενσωμάτωσης αυτών των πρώιμων εμπειριών. Το σώμα, τότε, γίνεται τόπος αποθήκευσης του άρρητου άγχους, και η σκέψη αναλαμβάνει έναν υπερλειτουργικό ρόλο για να “ελέγξει” αυτό που μοιάζει απειλητικά αστάθμητο.

Στο θεραπευτικό δωμάτιο, ο σωματικός ψυχοθεραπευτής παρατηρεί όχι μόνο τον λόγο του θεραπευόμενου, αλλά και την κινητική του παρουσία: πώς αναπνέει, πού κρατά ένταση, τι “δεν κάνει” το σώμα όταν μιλά για τον εαυτό του. Οι ψυχαναγκασμοί μπορεί να καθρεφτίζονται σε μια υπέρμετρα ελεγχόμενη αναπνοή, σε σφιγμένους ώμους ή σε μια στάση σώματος που μαρτυρά ανάγκη για προστασία ή αποφυγή.

Η οπτική της Σωματικής Ψυχοθεραπείας για την Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή

Η Οπτική της συγκεκριμένης διαδικασίας στοχεύει στη σταδιακή αποκατάσταση της φυσικής ροής: της κίνησης, της αναπνοής, της συναισθηματικής έκφρασης. Μέσα από τεχνικές όπως η αναπνευστική εργασία, η κινησιοθεραπεία και η συνειδητοποίηση των σωματικών αισθήσεων, το άτομο μαθαίνει να παρατηρεί το πώς το σώμα του “συμμετέχει” στις ψυχαναγκαστικές του αντιδράσεις. Έτσι, καλλιεργείται η αυτοπαρατήρηση, όχι μόνο ως πνευματική διεργασία, αλλά ως σωματική επίγνωση.

Η ΙΨΔ, από αυτή την προσέγγιση, δεν είναι απλώς μια «διαταραχή», αλλά ένα κάλεσμα για ενσώματη αυτογνωσία. Η ψυχοσωματική ενοποίηση που προάγει η Σωματική Ψυχοθεραπεία δίνει στον θεραπευόμενο τα εργαλεία να αναγνωρίσει τις πηγές του άγχους του, να τις βιώσει με ασφάλεια και να τις μεταμορφώσει μέσα από το σώμα του — όχι παρά την ύπαρξή του, αλλά ακριβώς χάρη σε αυτήν.

Το Εργαστήριο Σωματικής Ψυχοθεραπείας: Τα εργαστήρια Γονέων δεν παρέχουν στους γονείς μόνο πληροφορίες και στοιχειώδεις γνώσεις, αλλά τις απαραίτητες για τους γονείς γνώσεις που θα τους βοηθήσουν να τις εφαρμόσουν και να τις αξιοποιήσουν με τον καλύτερο τρόπο. Επιπλέον, δίνουν τη δυνατότητα της βιωματικής εμπειρίας και της συμμετοχής σε ομάδα, η οποία δεν παρέχει μόνο πλούσιες ιδέες και γνώσεις, αλλά μέσα από την αλληλεπίδραση των μελών οι γονείς ανατροφοδοτούνται δημιουργικά και μαθαίνουν να επικοινωνούν ουσιαστικά, εξελίσσονται και διαφοροποιούνται.

Με αυτό τον τρόπο οι γονείς ενδυναμώνονται και αποκομίζουν ευχαρίστηση από την άσκηση του ρόλου τους. Ο ρόλος του γονιού είναι μοναδικός, ίσως ο πιο σημαντικός ρόλος που αναλαμβάνει κάποιος. Ένας ρόλος ωστόσο με προκλήσεις και απαιτήσεις, καθώς η ανατροφή του παιδιού χρειάζεται  εκτός από το ένστικτο και γνώσεις.

Εργαστήριο Σωματικής ψυχοθεραπείας για Γονείς

Σύγχρονα προβλήματα – Εργαστήριο Σωματικής ψυχοθεραπείας για Γονείς

• Τα παιδιά και οι έφηβοι αλλά και τα νεαρά άτομα όλο και περισσότερο παρουσιάζουν σοβαρές αγχώδεις και συναισθηματικές διαταραχές. Είναι σαν να μαστίζονται από ένα νέο είδος συναισθηματικής ευαλωτότητας, σαν τα παιδιά να πάσχουν από έλλειψη αυτοπεποίθησης, από έλλειψη  ασφάλειας
•  Η τεχνολογία και η υπερπληθώρα της πληροφόρησης όχι μόνο υποθάλπει την ικανότητα και την επιθυμία μας να επικοινωνούμε άμεσα με το συνάνθρωπο αλλά φθείρει και την ικανότητα μας να συγκεντρωθούμε σε οτιδήποτε για πολλή ώρα, ακόμα και στα παιδιά μας.
• Οι νέοι παρουσιάζουν πολλά προβλήματα με αλκοόλ και άλλες ουσίες, υπερ-σεξουαλικότητα, αυτό-τραυματισμούς, διαταραχές στον ύπνο 

O κάθε άνθρωπος, για να μπορεί να ανταποκριθεί στο ρόλο του ως γονέα, είναι σημαντικό να φροντίζει τον εαυτό του καλά γιατί, το να αποτελεί ο ίδιος το πρότυπο για το παιδί του, είναι το μόνο που ουσιαστικά έχει να προσφέρει στο παιδί του και στην ανατροφή του. Όταν ο γονιός έχει καλύψει τις βασικές ανάγκες, στόχους και φιλοδοξίες του, είναι συμφιλιωμένος με τις επιλογές και την ζωή του και δεν κινδυνεύει να επιδιώκει την αυτοεκπλήρωση μέσω του παιδιού.Ο Daniel Siegel (ψυχίατρος και νευροβιολόγος), αναφέρει ότι οι γονείς παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τα παιδιά τον κόσμο, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο θα διαμορφώσουν τα συναισθήματα και τη συμπεριφορά τους. 

Εργαστήριο Σωματικής ψυχοθεραπείας για Γονείς

Στόχοι:

1. Εκπαίδευση και ενημέρωση: Να παρέχει στους γονείς πληροφορίες σχετικά με την ανάπτυξη των παιδιών, τις ψυχολογικές τους ανάγκες και τις προκλήσεις που μπορεί να αντιμετωπίσουν.
2. Ανάπτυξη δεξιοτήτων: Να βοηθήσει τους γονείς να αναπτύξουν δεξιότητες επικοινωνίας και διαχείρισης συμπεριφοράς, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν καλύτερα στις ανάγκες των παιδιών τους.
3. Στήριξη και ενδυνάμωση: Να προσφέρει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον όπου οι γονείς μπορούν να μοιραστούν τις ανησυχίες και τις εμπειρίες τους.
4. Δημιουργία δικτύου: Να διευκολύνει τη δημιουργία σχέσεων και δικτύων μεταξύ γονέων, ώστε να μπορούν να στηρίζουν ο ένας τον άλλον.
5. Ενίσχυση της αυτοπεποίθησης: Να ενισχύσει την αυτοπεποίθηση των γονέων στην ανατροφή των παιδιών τους.

Οφέλη:

1. Βελτίωση σχέσεων: Οι γονείς μπορούν να μάθουν πώς να επικοινωνούν καλύτερα με τα παιδιά τους, βελτιώνοντας έτσι τη σχέση τους.
2. Μείωση άγχους: Η συμμετοχή σε εργαστήρια μπορεί να μειώσει το άγχος και την αβεβαιότητα που μπορεί να νιώθουν οι γονείς σχετικά με την ανατροφή των παιδιών τους.
3. Αύξηση γνώσεων: Οι γονείς αποκτούν γνώσεις σχετικά με τις αναπτυξιακές φάσεις των παιδιών και τις κατάλληλες στρατηγικές ανατροφής.
4. Καλύτερη διαχείριση συμπεριφορών: Οι γονείς μαθαίνουν πώς να διαχειρίζονται δύσκολες συμπεριφορές και να προάγουν θετικές συμπεριφορές.

Το εργαστήριο προσφέρει : Μια σειρά θεματικών ενοτήτων όπως οι οικογενειακοί κανόνες, η οριοθέτηση, η το προφιλ των γονεϊκών πρακτικών η ενθάρρυνση, η προσαρμογή, το διάβασμα κ.α. αποτελούν κέντρο των συναντήσεών μας και μας εξοικειώνουν με τη χρήση πρακτικών τρόπων εφαρμογής της θεωρίας της ψυχολογίας στην καθημερινότητά μας. Στην ομάδα αυτή κάθε άτομο μπορεί να παρουσιάσει τις απόψεις του, να ακούσει τις αντίστοιχες απόψεις των άλλων γονιών καθώς βέβαια και την άποψη της συντονίστριας!

Δές τις Δράσεις Μου για περισσότερα!

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι ένας στους έξι ανθρώπους άνω των 60 ετών έχει βιώσει κάποια μορφή κακοποίησης σε κοινοτικά περιβάλλοντα μέσα σε ένα χρόνο. Ένα ερευνητικό πρόγραμμα σε πέντε κράτη μέλη το 2010 καθόρισε την επικράτηση της βίας κατά των γυναικών άνω των 60 ετών στο 28%. Η κακοποίηση και η παραμέληση μπορούν να λάβουν διάφορες μορφές και να επηρεάσουν όλα τα προφίλ των ηλικιωμένων: άτομα με προβλήματα υγείας και άτομα με καλή υγεία, άτομα που ζουν στο σπίτι και άτομα που ζουν σε ιδρύματα, άτομα που ζουν μόνα τους καθώς και άτομα που ζουν με την οικογένεια. Η βία, η κακοποίηση και η παραμέληση μπορούν να λάβουν τη μορφή σωματικής, συναισθηματικής, ψυχολογικής, σεξουαλικής ή οικονομικής κακοποίησης.

Η Παγκόσμια Ημέρα Ενημέρωσης για την Κακοποίηση των Ηλικιωμένων

Η Παγκόσμια Ημέρα Ενημέρωσης για την Κακοποίηση των Ηλικιωμένων είναι στις 15 Ιουνίου και καθιερώθηκε το 2006 από το Διεθνές Δίκτυο για την Πρόληψη της Κακοποίησης Ηλικιωμένων (INPEA). Ο Οδηγός για τα δικαιώματα των θυμάτων αφορά όλα τα θύματα εγκληματικών πράξεων, ανεξάρτητα από την ηλικία τους. Ωστόσο, περιέχει σημαντικές διασφαλίσεις που μπορούν να βοηθήσουν τα ηλικιωμένα άτομα που γίνονται θύματα, όπως η πρόσβαση σε νομική ή κοινωνική υποστήριξη. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζήτησε πρόσφατα την αναθεώρηση της ισχύουσας οδηγίας από το 2012, για τη βελτίωση των δικαιωμάτων των θυμάτων στην ενημέρωση.

Πριν από περίπου 25 χρόνια, η κακοποίηση των ηλικιωμένων άρχισε να εγγράφεται στην παγκόσμια ατζέντα. Από τότε, η παγκόσμια προτεραιότητα για την πρόληψη της κακοποίησης των ηλικιωμένων έχει μόλις αυξηθεί. Στην Ελλάδα τα δεδομένα για την κακοποίηση των ηλικιωμένων είναι ελάχιστα. Στην πραγματικότητα δεν πραγματοποιείται συστηματική και αποτελεσματική καταγραφή των περιπτώσεων κακοποίησης ατόμων μεγαλύτερης ηλικίας, ενώ συχνά αυτές οι περιπτώσεις είτε δεν αναγνωρίζονται, είτε αναγνωρίζονται, αλλά για διαφορετικούς λόγους δεν κοινοποιούνται στις αρχές για διάφορους λόγους, αλλά πρωτίστως επειδή στην εποχή μας έχουμε κανονικοποιήσει την βία και την κακοποίηση. 

Η παγκόσμια ημέρα κατά της κακοποίησης μας ευαισθητοποιεί σε ζημαντικά σύγχρονα προβλήματα. Ο ηλικιακός ρατσισμός – οι προκαταλήψεις, τα στερεότυπα και οι διακρίσεις λόγω ηλικίας – συχνά περνάνε απαρατήρητα. Οι ρατσιστικές πεποιθήσεις και πρακτικές είναι διαδεδομένες και οδηγούν σε καταστάσεις κακοποίησης σε όλους τους χώρους φροντίδας – στο σπίτι, στα ιδρύματα και στην κοινότητα – και στην αποτυχία προστασίας των ηλικιωμένων που βιώνουν γνωστούς παράγοντες κίνδυνου.

Η πρόληψη της κακοποίησης πρέπει να αποτελεί σκοπό και στόχο της πολιτικής των αρμόδιων φορέων. Για να γίνει πράξη απαιτούνται νομοθετικές παρεμβάσεις, αλλά και καλύτερη οργάνωση των υπηρεσιών υγείας ώστε να εντοπίζονται και να καταγράφονται εγκαίρως περιστατικά κακοποίησης ηλικιωμένων. Η οργάνωση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και της κατ’ οίκον νοσηλευτικής φροντίδας θα μπορούσε να συμβάλει σημαντικά σ’ αυτήν την κατεύθυνση. Ωστόσο, η κακοποίηση των ηλικιωμένων παραμένει χαμηλή παγκόσμια προτεραιότητα. 

Η παγκόσμια ημέρα κατά της κακοποίησης μας ενημερώνει με ολοένα και περισσότερες έρευνες. Μια μελέτη του 2022 (The Lancet Healthy Longevity, 2022) εντόπισε βασικούς παράγοντες που διαμορφώνουν τη χαμηλή παγκόσμια προτεραιότητα της κακοποίησης των ηλικιωμένων. Οι προσδιορισμένοι παράγοντες που συνδέονται με τη φύση του ζητήματος είναι η εγγενής πολυπλοκότητα του ζητήματος, η ανεπαρκής συνειδητοποίηση και οι αμφιβολίες σχετικά με τις εκτιμήσεις επιπολασμού και η δυσκολία του ζητήματος.

Οι παράγοντες που σχετίζονται με το πεδίο χάραξης πολιτικής, αφορούν κυρίως την περιορισμένη ικανότητα των υποστηρικτών να αξιοποιούν τα παράθυρα και τις διαδικασίες πολιτικής. Οι παράγοντες που σχετίζονται με τις δυνατότητες των υποστηρικτών περιλαμβάνουν διαφωνίες σχετικά με τη φύση του προβλήματος και τις λύσεις του, καθώς είναι ένα πολύπλοκο ζήτημα. Χρειάζονται σε κάθε χώρα επιπλέον μελέτες που να εξηγούν τη χαμηλή προτεραιότητα του θέματος και τις ευκαιρίες για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων. Η κακομεταχείριση των ηλικιωμένων, δεν είναι ζήτημα ατομικό, αλλά κοινωνικό, που μπορεί να λάβει ποικίλες διαστάσεις.

Σε έναν κόσμο και πολιτισμό που συνεχώς προοδεύει και που η γήρανση είναι αναπόφευκτη παγκόσμια ημέρα κατά της κακοποίησης. Η κακομεταχείριση αυτών των ομάδων δεν συνάδει με τις σύγχρονες αρχές και αξίες της ισότητας η ευαισθητοποίηση όλων και η ενεργός συμμετοχή σε πράξεις πρόληψης και αντιμετώπισης της κακομεταχείρισής τους, μπορεί να σταματήσει την αναπαραγωγή αυτών των φαινομένων.

Τα συναισθήματα της κατάθλιψης – θλίψης είναι συνηθισμένα και αποτελούν μέρος της καθημερινής ύπαρξης. Σε κάποιες περιπτώσεις όμως αυτά τα συναισθήματα έχουν
τέτοια ένταση και διάρκεια που διαταράσσουν σημαντικά την καθημερινότητα του
ατόμου. Αυτές οι καταστάσεις ονομάζονται διαταραχές της διάθεσης ή
συναισθηματικές διαταραχές.Η κατάθλιψη παρουσιάζεται δύο φορές πιο συχνά στις γυναίκες απ’ ό,τι στους άνδρες, διαφορές που αρχίζουν να παρουσιάζονται στην εφηβεία.
Το πρώτο επεισόδιο κατάθλιψης συνήθως παρουσιάζεται στην ηλικία των 20 – 25 ετών.

Κατάθλιψη, Ενέργεια και Ίαση στη Σωματική Ψυχοθεραπεία

Υπάρχουν αρκετές σύγχρονες ψυχοδυναμικές θεωρίες για την κατάθλιψη, οι οποίες μοιράζονται κάποιες βασικές παραδοχές: Πρώτον, ότι η κατάθλιψη έχει τις ρίζες της σε ένα πρώιμο έλλειμμα, που σχετίζεται με την απώλεια ή την απειλή της απώλειας ενός γονιού. Δεύτερον, ότι το παλιό αυτό πλήγμα, αναζωπυρώνεται από μια πρόσφατη απώλεια, η
οποία «γυρνά» το άτομο στο παιδικό τραύμα.

Η βασική υπόθεση της σωματικά προσανατολισμένης ψυχοθεραπείας είναι ότι το σώμα εμπεριέχει τα βασικά στοιχεία ενός συναισθήματος, την ενέργεια του, την έκφρασή του, τα εμπόδια και την επίλυσή τους. Η κατάθλιψη μπορεί να πάρει πολλές μορφές.

Η εικόνα που έχουν οι περισσότεροι για τον καταθλιπτικό είναι αυτή ενός ατόμου που περνάει όλη τη μέρα στο κρεβάτι, στην πραγματικότητα όμως αυτος ο άνθρωπος μπορεί να είναι δίπλα στο παιδί του, μέσα στο γραφείο του ακόμα και να συνεχίζει την γυμναστική του. Άλλοι βιώνουν ανηδονία, δεν μπορούν να πάρουν ευχαρίστηση από πράγματα και καταστάσεις που πριν ήταν ευχάριστα, κάποιοι κλαίνε εύκολα, ενώ άλλοι καθόλου. Κάποιοι δυσκολεύονται με τον ύπνο, άλλοι κοιμούνται περισσότερο από πριν. Κάθε κατάθλιψη είναι διαφορετική, όπως είναι και ο κάθε άνθρωπος που την περνάει.

Υπάρχουν διάφοροι λόγοι για τους οποίους μπορεί ένας άνθρωπος να εμφανίσει κατάθλιψη. Οι πιο συχνοί είναι προσωπικοί και υπαρξιακοί που σχετίζονται με την ιστορία του ατόμου, άλλοι είναι ασθένειας, μια διάγνωση απειλητικής πάθησης του εαυτού ή ενός αγαπημένου προσώπου. Όταν ο καρκίνος, η άνοια ή μια απειλητική για την ζωή ασθένεια έχει διαγνωστεί, οι περισσότεροι ασθενείς και η οικογένεια τους βιώνουν μια σύντομη περίοδο σοκ με τα δυσάρεστα νέα δεδομένα στην ζωή τους.

Ξαφνικά αλλάζει ολόκληρη η ζωή τους, η καθημερινότητά τους, η ποιότητα της ζωής τους, οι δυνατότητές τους, η επαγγελματική τους ζωή, εφόσον συχνά δεν δύνανται να δουλέψουν, οι θεραπείες στις οποίες θα πρέπει να προχωρήσουν, το μεγάλο οικονομικό βάρος που θα πρέπει να επωμιστούν κι έπειτα είναι και ένα σωρό άλλοι παράγοντες, όπως το στερεότυπο που καλούνται να αντιμετωπίσουν φορώντας την ταμπέλα

Κατάθλιψη, Ενέργεια και Ίαση

Η κατάθλιψη συχνά καλύπτεται πίσω από βαθιές ανατροπές,  ως συνοδευτικό σύμπτωμα σε άλλες μεγάλες ή απρόσμενες διαταραχές και νοσήματα, πίσω από εκφυλιστικές ασθένειες και σε τρικυμίες της ψυχής και του σώματος. Μπορεί να ταλανίζει την τρίτη ηλικία, να καιροφυλακτεί στο να επισκιάζει ένα έμφραγμα, να καθορίζει μια αναπηρία, να στοιχειώνει κάποια νεοπλασία.Οι ειδικοί, αλλά και όχι μόνο, γνωρίζουν ότι τα συμπτώματα της κατάθλιψης επηρεάζουν για μεγάλο χρονικό διάστημα-συνήθως πάνω από έξι μήνες- την γνωστική, κοινωνική, βιολογική και συναισθηματική ισορροπία και ανακόπτουν την εξέλιξη του ατόμου.

Αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν κάποια από τα παρακάτω συμπτώματα:

διαταραχές ύπνου, αυξομείωση ορέξεως-βάρους, ελάττωση ή εξάλειψη της σεξουαλικής επιθυμίας, διαρκή εξάντληση και αναίτια κούραση, ανησυχία και άγχος, χαμηλή αυτοεκτίμηση, απελπισία, παραίτηση, αρνητικές σκέψεις, απόγνωση και ενοχή, απώλεια ενδιαφέροντος, απόσυρση. Επιπλέον, η κατάθλιψη μπορεί να προκαλέσει και σωματικά συμπτώματα όπως κούραση, μείωση ή αύξηση της όρεξης και φυσικούς πόνους, αν και αυτά μπορούν να προκληθούν από τον καρκίνο και την θεραπεία του.

Εάν νιώθετε ότι δεν μπορείτε να διαχειριστείτε την κατάσταση μη διστάσετε να ζητήσετε βοήθεια. Δεν προδίδετε το αγαπημένο σας πρόσωπο εάν μιλήσετε σε κάποιον ειδικό, ούτε υποτιμάτε το δικό του σοβαρό πρόβλημα υγείας εάν αποδεχθείτε και εσείς τις δικές σας δυσκολίες! Ένας από τους στόχους που επιτελείται μέσα από την Ψυχοθεραπεία είναι αυτογνωσία και η  ίαση της ψυχο-σωματικής μας οντότητας.

Η θεωρία της ενεργού γήρανσης έρχεται να ανατρέψει αρκετά από τα στερεότυπα της γήρανσης. Αρχικά, τα στερεότυπα επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο βλέπουν οι ηλικιωμένοι ενήλικες τον εαυτό τους, καθώς και πώς αντιμετωπίζονται οι ηλικιωμένοι ενήλικες από άλλους και την κοινωνία. Αυτά τα στερεότυπα εξισώνουν την ηλικίωση με την κάμψη.Τα στερεότυπα για τα γηρατειά ως καιρός μετανιώματος, απώλειας και λαχτάρας είναι μονόπλευρα. Συνεχή στοιχεία αποκαλύπτουν ότι η συναισθηματική ευημερία βελτιώνεται από την πρώιμη ενήλικη ζωή έως τη γήρανση.

Η θεωρία της ενεργού γήρανσης είναι αρκετά σύγχρονη. Στο σύνολο της βιβλιογραφίας, η σωματική και πνευματική άσκηση, η σωστή διατροφή, η κοινωνική δραστηριότητα και οι ψυχαγωγικές δραστηριότητες αναφέρονται ως παρεμβάσεις για την καθυστέρηση αλλά και την υγεία του γήρατος. O ολοένα και μακροβιότερος πληθυσμός παρουσιάζει παγκόσμιες προκλήσεις και ευκαιρίες που επηρεάζουν κάθε πτυχή της ζωής μας, όπως η ευημερία, το περιβάλλον, η υγεία, η χρηματοδότηση, η στέγαση και η απασχόληση. Η βαθιά κατανόηση των δυνατοτήτων και των προκλήσεων της γήρανσης είναι ζωτικής σημασίας για την ευημερία της ανθρωπότητας και τη βιωσιμότητα της κοινωνίας.

Η θεωρία της ενεργού γήρανσης έρχεται ως αποτέλεσμα προοδευτικών ψυχολογικών θεωριών από παλαιότερα. Οι γεροντολόγοι που διατύπωσαν την σημαντικότατη θεωρία της δια βίου εξελικτικής προσέγγισης (Baltes,Reese & Lipset, 1980, και Baltes & Willis, 1977) κατέληξαν με τις τρεις αυτές αντικρουόμενες απόψεις

• Πρώτον, κυρίαρχη είναι η στερεότυπη άποψη, ότι η γήρανση είναι εξισωμένη με την κάμψη, σύμφωνα και με την  υποστήριξη της παραδοσιακής ψυχαναλυτικής θεωρίας.
•  Δεύτερον, υποστηρίζεται και η άποψη ότι οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας δεν διαφέρουν στην ουσία από τους νέους. Η ηλικία δεν είναι υπεύθυνη για καμία ουσιαστική αλλαγή. 
• Τρίτον,υποστηρίχθηκε από τους νεότερους ψυχαναλυτικούς, η τρίτη ηλικία διαφέρει από τις προηγούμενες διότι σ’ αυτή σημειώνεται αλλαγή, με την έννοια της ανέλιξης.

Η θεωρία της ενεργού γήρανσης έρχεται να ανατρέψει αρκετά!Κατάλληλες στρατηγικές αντιμετώπισης μπορούν να τροποποιήσουν τον αντίκτυπο των στρεσογόνων καταστάσεων και να αυξήσουν την ποιότητα ζωής των ατόμων της 3ης και 4ης ηλικίας με ή χωρίς άνοια. Μία από αυτές είναι η Ενεργός και η Ενσυνείδητη ωρίμανση (Mindful Ageing). Επομένως, τα στερεότυπα για τα γηρατειά ως καιρός μετανιώματος, απώλειας και λαχτάρας είναι μονόπλευρα και χρειάζεται να αμφισβητηθούν. Συνεχή στοιχεία αποκαλύπτουν ότι η συναισθηματική ευημερία βελτιώνεται από την πρώιμη ενήλικη ζωή έως τη γήρανση.

Η ενεργός γήρανση επιτρέπει στους ανθρώπους να συνειδητοποιούν τις δυνατότητές τους για σωματική, κοινωνική και ψυχική ευεξία καθ ‘όλη τη διάρκεια της ζωής τους και να συμμετέχουν στην κοινωνία, παρέχοντάς τους επαρκή προστασία, ασφάλεια και φροντίδα όταν χρειάζονται. Η λέξη “ενεργός” αναφέρεται στη διαρκή συμμετοχή σε κοινωνικά, οικονομικά, πολιτιστικά, πνευματικά ζητήματα και ζητήματα που αφορούν τον πολίτη, όχι μόνο στην ικανότητα φυσικής δραστηριότητας ή συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό. Ζωτικής σημασίας είναι και η υιοθέτηση θετικών συμπεριφορών τρόπου ζωής, όπως είναι  η ισορροπημένη διατροφή, η φυσική άσκηση, η αποφυγή του καπνίσματος και της υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ, καθώς και η ορθή χρήση των φαρμάκων.

Βασικά σημεία της θεωρίας της ενεργού γήρανσης: 

• Συνεχής Συμμετοχή: Προωθεί τη συνεχή συμμετοχή σε κοινωνικές, οικονομικές, πολιτιστικές και πνευματικές δραστηριότητες.
• Σωματική, Κοινωνική και Ψυχική Ευημερία: Στόχος είναι η διατήρηση της σωματικής και ψυχικής υγείας, καθώς και η ενεργός κοινωνική συμμετοχή κατά τη διάρκεια της γήρανσης.
• Θετικές Συμπεριφορές: Η υιοθέτηση υγιεινών συνηθειών όπως η ισορροπημένη διατροφή, η φυσική άσκηση, η αποφυγή του καπνίσματος και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, είναι ζωτικής σημασίας.
• Διατήρηση Λειτουργιών: Η θεωρία τονίζει την ικανότητα διατήρησης υψηλών φυσικών, ψυχολογικών και κοινωνικών λειτουργιών, αντιμετωπίζοντας τη γήρανση ως μια φυσιολογική φάση της ζωής.

Εκτός, λοιπόν, από το παθολογικό γήρας (που φυσικά μπορεί να είναι υπαρκτό), υπάρχει και το φυσιολογικό γήρας, όπως υπάρχει και η ενεργή γήρανση, σύμφωνα με την οποία η φυσική και η ψυχολογική λειτουργία, καθώς επίσης και η κοινωνική συμμετοχή του ατόμου διατηρούνται υψηλές. Η έννοια της ενεργής γήρανσης υπογραμμίζει ότι η γήρανση δεν σημαίνει παρακμή ή απομόνωση, αλλά εξέλιξη. Σε μια εποχή όπου η ατομικότητα συχνά υπερτερεί, το να στραφεί κανείς στο «μαζί» μοιάζει με πράξη βαθιάς αναζήτησης. Ατενίζουμε το μέλλον πράττοντας!

Στρες και συναισθηματικός φόρτος: Οι άνθρωποι τείνουν να αναζητούν παρηγοριά στο φαγητό κατά περιόδους στρες ή δυσάρεστων συναισθημάτων. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολική κατανάλωση θερμίδων ή σε επιλογή ανεπιθύμητων τροφών.

Συναισθηματικό φαγητό: Ορισμένοι άνθρωποι τείνουν να χρησιμοποιούν το φαγητό ως μέσο για να αντιμετωπίσουν συναισθηματικές ανάγκες, όπως παρηγοριά ή ανακούφιση από άγχος.

Έλλειψη Αυτοελέγχου: Η έλλειψη αυτοελέγχου μπορεί να οδηγήσει σε αταίριαστες διατροφικές επιλογές, όπως η υπερκατανάλωση τροφών που είναι πλούσιες σε θερμίδες ή λιπαρά.

Διαχείριση συναισθημάτων: Οι άνθρωποι που δυσκολεύονται να διαχειριστούν τα συναισθήματά τους μπορεί να αναζητούν συναισθηματική ικανοποίηση μέσω του φαγητού, προτιμώντας τροφές υψηλής ενέργειας ή αναβράζουσες, Πως η ψυχολογία.

Όταν έχουμε πεσμένη ψυχολογία, τείνουμε να κάνουμε διατροφικές επιλογές που μπορούν να αυξήσουν το στρες. Για παράδειγμα, μπορεί να τρώμε περισσότερα επεξεργασμένα τρόφιμα ή γλυκά, που μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τη διάθεσή μας. Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στον “Journal of Occupational Health Psychology” συνδέει το στρες με την υπερκατανάλωση τροφής που είναι υψηλή σε λιπαρά και ζάχαρη.Επίσης, η κακή ψυχολογία μπορεί να οδηγήσει σε αδιαφορία για τη διατροφή μας ή σε υπερβολική κατανάλωση τροφίμων ως μέσο αντιμετώπισης του στρες. Όλα αυτά μπορούν να δημιουργήσουν έναν κύκλο αρνητικής συναισθηματικής διαταραχής και αύξησης του στρες.Η υπερβολική κατανάλωση τροφίμων ως μέσο αντιμετώπισης του στρες μπορεί να οδηγήσει σε υπερκατανάλωση θερμίδων και σε αύξηση του σωματικού βάρους.

Κάποιοι άνθρωποι μπορούν να αναζητήσουν άνεση και ανακούφιση από το στρες μέσω του φαγητού, ιδίως με υψηλά σε ζάχαρη ή λιπαρά τρόφιμα. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα υγείας όπως παχυσαρκία, διαβήτης και καρδιαγγειακές παθήσεις. Επιπλέον, η υπερκατανάλωση τροφίμων μπορεί να δημιουργήσει αρνητικά συναισθήματα, αφού συχνά ακολουθείται από αίσθημα ενοχής και αποτυχίας, που μπορεί να επιδεινώσει ακόμα περισσότερο το στρες και την κατάσταση της ψυχολογικής μας κατάστασης.

Η διατροφή μας μπορεί να επηρεάσει την αίσθηση ευζωίας και την αυτοεκτίμησή μας. Οι σωστές διατροφικές επιλογές μπορούν να βοηθήσουν στην επίτευξη ενός υγιούς βάρους και στη βελτίωση της εμφάνισής μας, ενώ η υγιεινή διατροφή μπορεί να βελτιώσει την ενέργεια και την απόδοσή μας. Τέλος, η αυτοσυνειδησία μπορεί να ενισχύσει την ικανότητα του ατόμου να κατανοήσει τις διατροφικές του συνήθειες, να αναγνωρίσει τις συναισθηματικές και σωματικές αντιδράσεις του σε διάφορες τροφές και να επηρεάσει τις επιλογές του για υγιεινό φαγητό.

Σε θεωρίες όπως η αποδέσμευση και η παθολογική προοπτική που “περισσότερο ή λιγότερο εξισώνει τη γήρανση με την ασθένεια, ερμηνεύονται διάφορες συμπεριφορές στην ώριμη ηλικία ως εκδηλώσεις σωματικής ή ψυχικής παθολογίας. Αλλά υπάρχει μια εναλλακτική λύση, στην πιο δημοφιλή θεωρία της ενεργού και της ενσυνείδητης γήρανσης. O ολοένα και μακροβιότερος πληθυσμός παρουσιάζει παγκόσμιες προκλήσεις και ευκαιρίες που επηρεάζουν κάθε πτυχή της ζωής μας, όπως η ευημερία, το περιβάλλον, η υγεία, η χρηματοδότηση, η στέγαση. Η βαθιά κατανόηση των δυνατοτήτων και των προκλήσεων της γήρανσης είναι ζωτικής σημασίας για την ευημερία της ανθρωπότητας και τη βιωσιμότητα της κοινωνίας.

Όταν ο Σαίξπηρ, στο ” όπως σας αρέσει, χαρακτήρισε το γήρας ως “δεύτερη παιδικότητα και απλή λήθη, χωρίς δόντια, χωρίς μάτια, χωρίς γεύση, χωρίς τα πάντα”, απεικόνισε μια ευρέως διαδεδομένη άποψη της γήρανσης ως μια εποχή παρακμής και φθοράς , δεν ήταν ο πρώτος. Ο Κικέρων σχολίασε: “το γεγονός είναι ότι όταν έρχομαι να το σκεφτώ, διαπιστώνω ότι υπάρχουν τέσσερις λόγοι για τους οποίους το γήρας θεωρείται δυστυχισμένο: πρώτον, ότι μας αποσύρει από τις ενεργές θέσεις εργασίας * δεύτερον, ότι αποδυναμώνει το σώμα * τρίτον, ότι μας στερεί σχεδόν όλες τις σωματικές απολαύσεις * τέταρτον, ότι είναι το επόμενο βήμα προς το θάνατο.”

Στον ακαδημαϊκό κόσμο αυτό αντανακλάται σε θεωρίες όπως η αποδέσμευση, η οποία “υποθέτει μια εγγενή και φυσική κίνηση για την αποδέσμευση διανοητικά και κοινωνικά όταν γερνάει κανείς” (Tornstam, 2005). Κατάλληλες στρατηγικές αντιμετώπισης μπορούν να τροποποιήσουν τον αντίκτυπο των στρεσογόνων καταστάσεων και να αυξήσουν την ποιότητα ζωής των ατόμων της 3ης και 4ης ηλικίας. Σε μια εποχή όπου η ατομικότητα συχνά υπερτερεί, το να στραφεί κανείς στο «μαζί» μοιάζει με πράξη βαθιάς αναζήτησης…Μία από αυτές τις στρατηγικές, είναι η Ενσυνείδητη ωρίμανση (Mindful Ageing). Επομένως, τα στερεότυπα για τα γηρατειά ως καιρός μετανιώματος, απώλειας και λαχτάρας είναι μονόπλευρα και χρειάζεται να αμφισβητηθούν. Συνεχή στοιχεία αποκαλύπτουν ότι η συναισθηματική ευημερία βελτιώνεται από την πρώιμη ενήλικη ζωή έως τη γήρανση.

1 εναλλακτική λύση,Ομάδες Ενσυνείδητης Ωρίμανσης

Σε αυτή την εργασία μου των Ομαδων Ενσυνείδητης Ωρίμανσης διερευνούμε εναλλακτικές λύσεις σε αυτή τη θλιβερή εικόνα της γήρανσης και υποστηρίζουμε ότι ο ρόλος της ενσυνειδητότητας και της συμπόνιας είναι το κλειδί μιας υγιούς γήρανσης και κοινωνικής ζωής. Είμαστε ήδη ενσυνείδητοι κατά καιρούς! Οι τυπικές πρακτικές ευαισθητοποίησης ενισχύουν αυτήν την ικανότητα.

Η ενσυνειδητότητα μας βοηθά να επανασυνδεθούμε με τη βασική μας ικανότητα να είμαστε πλήρως παρόντες. Μας βοηθά να ξυπνήσουμε και να σηκωθούμε από τον αυτόματο πιλότο και να πάρουμε ξανά το τιμόνι της ζωής μας. Μας διδάσκει πώς να δώσουμε προσοχή στην εμπειρία μας με ένα είδος ανοιχτότητας και περιέργειας και μας επιτρέπει να γίνουμε ένας πιο αποσπασμένος παρατηρητής των αντιλήψεων, των σκέψεών και των συναισθημάτων μας και των αυτο-περιορισμών μας. 

1 εναλλακτική λύση στην γήρανση – Μαζί στην +Βίωση

Σε μια εποχή όπου η ατομικότητα συχνά υπερτερεί, το να στραφεί κανείς στο «μαζί» μοιάζει με πράξη βαθιάς αναζήτησης. Η ανάγκη για ουσιαστική σύνδεση, για μοίρασμα της ζωής και της καθημερινότητας, φέρνει στο προσκήνιο νέους δρόμους!

Η ομάδα «Μαζί στη Συν-Βίωση» αποτελεί το πρώτο εγχείρημα προετοιμασίας ανθρώπων που οραματίζονται να ζήσουν σε μια τέτοια κοινότητα. Πρόκειται για δομημένες συναντήσεις, όπου κάθε φορά ξετυλίγεται μια διαφορετική θεματολογία. Δεν είναι απλώς μια συζήτηση· είναι μια βιωματική διαδικασία που καλεί τα μέλη να δοκιμάσουν στην πράξη πώς σχετίζονται, πώς αντέχουν τις διαφορές και πώς συναντούν τον άλλον χωρίς να χάνουν τον εαυτό τους.

Ιδιαίτερη θέση σε αυτήν την πορεία έχουν οι τεχνικές σωματικής ψυχοθεραπείας. Το σώμα γίνεται οδηγός και καθρέφτης: αποκαλύπτει ανάγκες, εκφράζει συναισθήματα που δύσκολα βρίσκουν λέξεις, φέρνει στην επιφάνεια το βίωμα της εγγύτητας και της απόστασης. Έτσι, η ομάδα δεν λειτουργεί μόνο στο επίπεδο της σκέψης, αλλά στο σύνολο της ύπαρξης – νους, ψυχή και σώμα σε αλληλεπίδραση.

• Το σεμινάριο περιλαμβάνει αναπνοή, συζήτηση και άτυπη χρήση την ενσυνειδητότητας στην κάθε στιγμή και διαδικασία.  Αποτελείται από τεχνικές mindfulness, τέχνη, αλλά και τη θετική ψυχολογία καθώς και τη σωματική ψυχοθεραπεία.

Το όραμα πίσω από την ομάδα «Μαζί στη Συν-Βίωση» δεν είναι απλώς η καλλιέργεια «καλών συγκάτοικων». Είναι η δημιουργία μιας νέας κουλτούρας συνύπαρξης και μιας νέας κοινωνίας

Ενεργός γήρανση https://darkgray-nightingale-440035.hostingersite.com/%ce%b7-%ce%b8%ce%b5%cf%89%cf%81%ce%af%ce%b1-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b5%ce%bd%ce%b5%cf%81%ce%b3%ce%bf%cf%8d-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b5%ce%bd%cf%83%cf%85%ce%bd%ce%b5%ce%af%ce%b4%ce%b7/

 1.1  ΜΝΗΜΗ. Μνήμη ονομάζεται η συγκράτηση (και η ανάκληση) της εμπειρίας ή της μάθησης. Η βραχύχρονη μνήμη είναι ο τύπος μνήμης με μικρή διάρκεια και περιορισμένη αποθήκευση. Περιλαμβάνει την Άμεση μνήμη και τη Λειτουργική ή Εργασιακή Μνήμη: Σύστημα παθητικής βραχυπρόθεσμης αποθήκευσης που μας επιτρέπει να εργαστούμε με την πληροφορία. Για παράδειγμα, όταν προσπαθούμε να θυμηθούμε έναν αριθμό τηλεφώνου. Η μακρόχρονη μνήμη έχει μεγάλες ικανότητες αποθήκευσης για μεγάλα χρονικά διαστήματα και περιλαμβάνει την Δηλωτική μνήμη: Αναφέρεται στις αναμνήσεις που μπορούν να προκληθούν συνειδητά και την Άδηλη μνήμη που αφορά ασυνείδητες δεξιότητες όπως είναι η οδήγηση. Η μνήμη είναι μια πολύ σύνθετη διαδικασία που επιτρέπει την κωδικοποίηση, την αποθήκευση και την ανάκτηση πληροφοριών. Για να μπορούμε να κάνουμε όλα αυτά τα πράγματα, χρειαζόμαστε το σύστημα προσοχής να λειτουργεί σωστά.

1.2 ΛΟΓΟΣ. Η ομιλία είναι ένα συμβολικό σύστημα επικοινωνίας που εκδηλώνεται, στην περίπτωση των ανθρώπων, μέσα από τις γλώσσες. Η ομιλία δεν είναι σημαντική μόνο για την επικοινωνία με τους άλλους, αλλά και για την εσωτερική δομή της σκέψης μας. Στην επεξεργασία της ομιλίας παρεμβαίνουν διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου που ενεργούν με ολοκληρωμένο τρόπο μέσω διαφόρων λειτουργικών συστημάτων που αφορούν, κυρίως, το αριστερό ημισφαίριο.

1.3 ΠΡΟΣΟΧΗ. Προσοχή είναι μια πολύ σύνθετη νοητική διαδικασία που δεν μπορεί να περιοριστεί σε ένα απλό ορισμό, μια συγκεκριμένη ανατομική δομή και δεν μπορεί να αξιολογηθεί με μία μοναδική εξέταση αφού περιλαμβάνει πολλές διαφορετικές διαδικασίες. Για να την απλοποιήσουμε, μπορούμε να πούμε ότι η προσοχή είναι η γνωστική λειτουργία που επιλέγουμε ανάμεσα στα ερεθίσματα που φτάνουν ταυτόχρονα στον εγκέφαλο, τόσο τα εξωτερικά (μυρωδιές, ήχοι, εικόνες …) όσο και τα εσωτερικά (σκέψεις, συναισθηματα)

1.4 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ. Οι εκτελεστικές λειτουργίες είναι οι ανώτερες γνωστικές λειτουργίες. Αν και υπάρχουν διάφοροι ορισμοί της εκτελεστικής λειτουργίας, σχεδόν όλες κάνουν αναφορά στον έλεγχο της γνωστικής λειτουργίας και της ρύθμισης των σκέψεων και της συμπεριφοράς μέσω διαφόρων αλληλένδετων διαδικασιών. Περιλαμβάνει μια σειρά από σύνθετες δεξιότητες, όπως η διεύθυνση της προσοχής, ο σχεδιασμός, ο προγραμματισμός, η ρύθμιση και ο έλεγχος της εκούσιας συμπεριφοράς. Βρίσκονται στο μετωπιαίο λοβό του εγκεφάλου. Ικανότητες που εμπλέκονται στην εκτελεστική συμπεριφορά: να ξεκινήσεις, να διατηρήσεις και να συνδέσεις τις συμπεριφορές με οργανωμένο και ολοκληρωμένο τρόπο.

Ηλικία και Νοητική ενδυνάμωση

Οι αλλαγές στις γνωστικές λειτουργίες με την ηλικία είναι φυσική εξέλιξη, όπως θα δούμε παρακάτω. Ακόμα και σε περίπτωση ήπιας έκπτωσης το άτομο αρχίζει να παρατηρεί ότι αργεί πιο πολύ να κάνει συνηθισμένες δραστηριότητες. Αρχίζει να εντοπίζει λάθη σε αυτά που κάνει και λειτουργεί καλύτερα απουσία περισπασμών. Με την προχωρημένη ηλικία:

• Οι γλωσσικές ικανότητες παραμένουν σχετικά ανέπαφες
• Η ικανότητα να μαθαίνουν νέες πληροφορίες και να τις ανακαλούν ελαφρά μειώνεται. Ωστόσο, αυτά που μαθαίνουν τα διατηρούν
• Η ταχύτητα της επεξεργασίας των πληροφοριών μειώνεται 
• Οι εκτελεστικές λειτουργίες επηρεάζονται λιγότερο

Οι γνωστικές λειτουργίες (μνήμη, λόγος, κρίση, προσοχή κλπ.) βρίσκονται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος της συγκεκριμένης παρέμβασης. Στόχος της Νοητικής ενδυνάμωσης είναι να καταφέρει να σταθεροποιήσει ή ακόμα και να μειώσει τις γνωστικές διαταραχές του ατόμου. Χρησιμοποιεί μεγάλη ποικιλία δραστηριοτήτων όπως ασκήσεις μνήμης, προσανατολισμό στην επικαιρότητα, επανεκμαθηση πληροφοριών, καταγραφές και συνειρμούς (ονόματα αγαπημένων προσώπων, ονόματα αντικειμένων), εκπαίδευση στη χρήση μνημονικών βοηθημάτων (π.χ. σημειωματάριο, ημερολόγιο). 

Τα τελευταία χρόνια, πολλά προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης γίνονται με τη χρήση των νέων τεχνολογιών. Υπάρχουν πλέον αρκετές εφαρμογές με ασκήσεις για την εξάσκηση όλων των νοητικών λειτουργιών, στις οποίες μπορούμε να έχουμε πρόσβαση μέσω του υπολογιστή μας, του tablet μας ή του έξυπνου κινητού μας. Οι ασκήσεις αυτές έχουν τη μορφή παιχνιδιών κάνοντας τη νοητική άσκηση πιο ενδιαφέρουσα και διαδραστική. Οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις που ενισχύουν τη μνήμη και τις άλλες νοητικές λειτουργίες προκαλούν όλο και περισσότερο το ενδιαφέρον των επαγγελματιών υγείας, ενώ οι σχετικές έρευνες σε παγκόσμιο επίπεδο επιβεβαιώνουν την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων νοητικής ενδυνάμωσης όχι μόνο στους ασθενείς με γνωστικές διαταραχές αλλά και στους υγιείς ηλικιωμένους.

Η θεραπευτική εργασία με τραυματικά βιώματα και ψυχοσυναισθηματικές καταστάσεις έντονης δυσφορίας διευκολύνεται σημαντικά, όταν αξιοποιούμε συγχρόνως διαδικασίες  σωματικής επίγνωσης. Ας ξεκινήσουμε με την ψυχοσωματική.. Τι είναι τα ψυχοσωματικά συμπτώματα και ποια τα πιο συνηθισμένα Αυτογνωσία;

Ψυχοσωματικά ονομάζονται τα σωματικά συμπτώματα τα οποία, παρά το γεγονός ότι στον τρόπο εκδήλωσης τους μοιάζουν με τις αντιδράσεις που προκαλεί μια βιολογική ασθένεια, δεν οφείλονται σε κάποια παθολογική ή οργανική αιτία. Οι ψυχοσωματικές αυτές αντιδράσεις αποτελούν μια δίοδο έκφρασης των απωθημένων δυσάρεστων συναισθημάτων μας, που δε βρίσκουν άλλο τρόπο να εξωτερικευτούν. Με μεγαλύτερη συχνότητα τα ψυχοσωματικά συμπτώματα επηρεάζουν το καρδιαγγειακό σύστημα με ταχυκαρδία ή τσιμπήματα στο στήθος, το αναπνευστικό σύστημα με δύσπνοια, ταχύπνοια ή ακόμη και δημιουργία άσθματος, τις διατροφικές συμπεριφορές με εκδήλωση ανορεξικών ή βουλιμικών συμπτωμάτων καθώς και το ενδοκρινολογικό σύστημα, με την απότομη αυξομείωση των ορμονών στον οργανισμό.

Αν μέσω της αυτοπαρατήρησης και της ωρίμανσης του «είναι» μας έχουμε αποδεχθεί ότι υπάρχουν συνειδητά και ασυνείδητα χαρακτηριστικά, τίθεται το ερώτημα πώς θα αποκτήσουμε πρόσβαση στο ασυνείδητο περιεχόμενο του εσωτερικού μας κόσμου. Εδώ θα ερευνήσουμε έναν από τους πολλούς πιθανούς τρόπους, μια “πύλη” θα λέγαμε, η οποία μπορεί να μας οδηγήσει στην επαφή με το υποσυνείδητό μας. Η “πύλη” αυτή είναι το σώμα μας και οι αντιδράσεις του.

Η βασική υπόθεση της σωματικά προσανατολισμένης ψυχοθεραπείας είναι ότι το σώμα εμπεριέχει τα βασικά στοιχεία ενός συναισθήματος, την ενέργεια του, την έκφρασή του, τα εμπόδια και την επίλυσή τους. Δηλαδή το σώμα έχει μνήμη, ιστορία, συναισθήματα και εκφράζεται με τη δική του γλώσσα, τη γλώσσα του σώματος, για την οποία μιλούν όλοι σήμερα. Άρα οι μέθοδοι που ενεργοποιούν το σώμα βοηθούν το άτομο που έχει λ.χ. κατάθλιψη, άγχος ή πανικό, να αντέξει και να υπερβεί αυτά τα αρνητικά συναισθήματα, χρησιμοποιώντας τη ζωτικότητα του σώματος και τις φυσικές του κινήσεις». (Jerome Liss, ψυχίατρος, καθηγητής του Πανεπιστημίου La Jolla, Ελβετία, σύμβουλος ONU)

Ποιός επιλέγει τη Σωματική Θεραπεία; Την επιλέγουν εκείνοι που:
Νιώθουν ότι το να μιλούν για τα προβλήματά τους δε βοηθά από μόνο του
Έχουν μια έντονη τάση να προσεγγίζουν τα πάντα με εγκεφαλικό τρόπο
Επιθυμούν να έρθουν πιο πολύ σε επαφή με τα συναισθήματά τους
Δυσκολεύονται να περιγράψουν τα προβλήματά τους με λόγια Αυτογνωσία
Εκφράζουν τα ψυχολογικά προβλήματα σωματικά, μέσω ασαφών συμπτώματων και πόνου

Αυτογνωσία Σώματος

Αυτογνωσία και τι μπορείτε να δουλέψετε με τη Σωματική Θεραπεία; Με τη σωματική θεραπεία μπορείτε:

Να μάθετε τρόπους να χαλαρώνετε με το σώμα σας
Να αυξήσετε τη συνειδητότητα του σώματος
Να έρθετε σε επαφή και ισορροπία με τον εαυτό σας
Να χαλαρώσετε την αναπνοή σας
Να μάθετε να χρησιμοποιείτε το σώμα σας για να έρθετε σε επαφή με τα συναισθήματα σας

Σώμα και νους είναι ένα αδιάσπαστο σύνολο. Όταν πάσχει το ένα, μοιραία συμπαρασύρει και το άλλο, γι’ αυτό και έχει πολύ μεγάλη σημασία η αναζήτηση της ισορροπίας. Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο στην αντιμετώπιση των ψυχοσωματικών προβλημάτων, την ανάλυση των στοιχείων του χαρακτήρα, ενώ ταυτόχρονα ανοίγει τον δρόμο για τη βελτίωση της ψυχικής, σωματικής και πνευματικής υγείας ενός ατόμου.

Το μεγάλο πλεονέκτημα της εισαγωγής του σώματος στη ψυχοθεραπεία, είναι ότι αποκτάμε πρόσβαση και αντιμετωπίζουμε με επιτυχία τα ίχνη εμπειριών από την προλεκτική περίοδο, τα οποία είναι καταγεγραμμένα στην σωματική μνήμη.
Συνοψίζοντας, είναι σημαντικό να μην αγνοείτε τα σημάδια που το σώμα σας δείχνει! Ένας από τους στόχους που επιτελείται μέσα από την Ψυχοθεραπεία είναι η αυτογνωσία και η ίαση της ψυχο-σωματικής μας οντότητας.

Αυτογνωσία και Σώμα: Μια ψυχοθεραπευτική δουλειά προσανατολισμένη στο σώμα, δημιουργεί θετικά ερεθίσματα στο μυϊκό κινητικό μας σύστημα καθώς και στο σπλαχνικό (γαστρεντερικό) σύστημα αναπλήρωσης της ενέργειας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα μια αλλαγή –προς το φυσιολογικότερο– των συναισθημάτων και των νοητικών λειτουργιών με μια παράλληλη αύξηση της ζωτικότητας του σώματος. Η μακρόχρονη, λοιπόν, δουλειά μιας σωματικής ψυχοθεραπείας βρίσκει υποστήριξη όχι μόνο στον Ράιχ και τους σωματικούς ψυχοθεραπευτές, αλλά και στην πρόσφατη νευροφυσιολογική έρευνα.